Kleine hoofdjes, grote gevoelens: waarom ontprikkelen en emoties begrijpen zo belangrijk zijn

Picture of Sahin Hermans

Sahin Hermans

zaakvoerder

Een drukke dag op school, een verjaardagsfeestje, veel geluiden, nieuwe indrukken of gewoon een dag vol kleine avonturen… Voor ons lijkt het misschien allemaal heel normaal, maar voor kleine kinderen kan het soms behoorlijk overweldigend zijn.

Kinderen beleven de wereld met al hun zintuigen.
Ze zien, horen, voelen, ontdekken en verwerken voortdurend nieuwe prikkels.
En soms wordt dat gewoon even te veel.

Een kindje dat plots boos wordt, begint te huilen, niet meer wil luisteren of zich terugtrekt, doet dat niet zomaar.
Vaak probeert het kleine hoofdje alle indrukken van de dag een plekje te geven.

Daarom zijn ontprikkelen en leren omgaan met gevoelens zo belangrijk.
Niet alleen om rust te vinden, maar ook om kinderen stap voor stap te leren begrijpen wat er in hun hoofd en hart gebeurt.

Even op pauze: ontprikkelen met de Petit Boum flesjesSoms hebben kinderen geen woorden nodig, maar gewoon een rustig momentje voor zichzelf.

De sensorische flesjes van Petit Boum zijn hiervoor een prachtig hulpmiddel.
Ze nodigen kinderen uit om even stil te staan, te kijken, te ontdekken en tot rust te komen.
Door het flesje zachtjes te bewegen, zien kinderen hoe glitters, figuurtjes en andere materialen langzaam door het water dwarrelen.
Hun aandacht wordt als vanzelf naar het bewegende beeld getrokken.
Het is een klein momentje van verwondering.

Je kunt het flesje gebruiken:Na een drukke schooldag om even tot rust te komen.
Tijdens een rustig momentje in de klas of thuis.
Wanneer je kindje nood heeft aan een pauze.
Als onderdeel van een vast rustmomentje voor het slapengaan.
Om samen even bewust te kijken, te ademen en te vertragen.

Maak er bijvoorbeeld een klein ritueel van: neem samen een flesje, zoek een rustig plekje en kijk hoe alles langzaam naar beneden dwarrelt.
Je kunt je kindje uitnodigen om rustig te ademen terwijl het flesje beweegt.
Adem in… en adem uit… Tot alle glitters weer beneden zijn.

Belangrijk om te onthouden: een sensorisch flesje is geen wondermiddel, maar wel een fijn hulpmiddel om rust, focus en verwondering te stimuleren.

Grote gevoelens in kleine lijfjes naast ontprikkelen is er nog iets wat we onze kinderen mogen meegeven: leren omgaan met hun gevoelens.

Want kinderen voelen ontzettend veel, maar weten vaak nog niet goed wat ze met die gevoelens moeten doen.

Boosheid, verdriet, angst, blijdschap, frustratie of jaloezie… Allemaal gevoelens die erbij horen.
Een kind dat boos is, heeft niet altijd meteen nood aan een oplossing.
Soms wil het gewoon gehoord en begrepen worden.
In plaats van te zeggen: "Je hoeft niet zo boos te zijn", kunnen we bijvoorbeeld zeggen:"Ik zie dat je boos bent. Dat mag. Zullen we samen kijken wat je kan helpen?"

Zo leren kinderen dat alle gevoelens er mogen zijn, maar dat er verschillende manieren zijn om ermee om te gaan.

De gevoelensmannetjes: gevoelens een gezicht geven voor jonge kinderen is het soms moeilijk om te vertellen wat er vanbinnen gebeurt.
Ze voelen van alles, maar kunnen er nog niet altijd de juiste woorden aan geven.

De gevoelensmannetjes kunnen hierbij een grote hulp zijn.

Door gevoelens zichtbaar en tastbaar te maken, wordt het gemakkelijker om erover te praten.

Welk mannetje past bij hoe jij je vandaag voelt? Ben je blij en helemaal enthousiast?Ben je boos omdat iets niet lukt? Ben je verdrietig omdat je iemand mist? Ben je bang voor iets nieuws? Voel je je rustig en ontspannen?

Je kunt samen met je kindje een mannetje kiezen dat past bij zijn of haar gevoel.

Stel open vragen, luister en geef ruimte aan het antwoord.
Soms komt er een heel verhaal, soms blijft het bij één woordje.
Allebei is prima!Het belangrijkste is dat je kindje leert: "Ik mag voelen wat ik voel en ik kan erover praten."

Ook het bekende Kleurenmonster is een prachtig hulpmiddel om met kinderen over gevoelens te praten.
Elke kleur staat voor een ander gevoel. Zo worden emoties op een speelse en begrijpelijke manier voorgesteld.
Door gevoelens aan kleuren te koppelen, krijgen kinderen houvast om te vertellen wat er in hen omgaat.

Je kunt bijvoorbeeld vragen:"Welke kleur heeft jouw dag vandaag?"Of:"Voelt jouw buik vandaag een beetje als het rode Kleurenmonster?"

Het mooie is dat je hiermee op een laagdrempelige manier gesprekken opent. Je hoeft niet altijd diep te graven.

Gewoon samen benoemen, herkennen en aanvaarden is al een belangrijke stap.

Van ontprikkelen naar zelfregulatie: kleine stapjes, groot verschilKinderen leren hun gevoelens niet van de ene dag op de andere reguleren.

Het is een vaardigheid die groeit doorheen hun ontwikkeling. Daarbij hebben ze ons nodig.
Als volwassene mogen we hen helpen om eerst samen tot rust te komen.
Pas wanneer een kindje zich weer veilig en rustig voelt, is er ruimte om te praten, te reflecteren en te leren.

Een paar eenvoudige tips:

1. Benoem wat je ziet.
"Ik zie dat je boos bent omdat je toren omgevallen is."

2. Erken het gevoel.
"Dat is ook echt jammer. Ik begrijp dat je verdrietig bent."

3. Bied rust aan.
Een sensorisch flesje, een knuffel, een rustig hoekje of samen diep ademhalen kan helpen.

4. Geef woorden aan gevoelens.
Gebruik gevoelensmannetjes of het Kleurenmonster om emoties bespreekbaar te maken.

5. Oefen op rustige momenten.
Wacht niet tot een grote emotie zich aandient.
Praat ook op fijne momenten over gevoelens.
Zo leert je kindje de verschillende emoties herkennen voordat het even moeilijk wordt. Geef kleine gevoelens grote aandacht.
We hoeven kinderen niet te leren om altijd flink, vrolijk of rustig te zijn.

We mogen hen leren dat boos zijn mag, verdrietig zijn mag, bang zijn mag en dat ook moeilijke gevoelens weer voorbijgaan.
Met een beetje geduld, veel liefde en de juiste hulpmiddelen helpen we kinderen stap voor stap om zichzelf beter te begrijpen.

Een rustig momentje met een Petit Boum flesje.

Een gesprekje met de gevoelensmannetjes. Samen ontdekken welke kleur het Kleurenmonster vandaag heeft.

Het lijken misschien kleine dingen, maar het zijn waardevolle stapjes in de emotionele ontwikkeling van een kind.

Want achter elk klein hoofdje zit een wereld vol grote gevoelens. En hoe mooi is het als we hen leren om die wereld met vertrouwen te ontdekken?

Liefs, Sahin

Scroll naar boven